Liên hoan phim Việt Nam lần thứ XV

Ai cướp khán giả của phim nhà nước?

(Zing) - Tại hội thảo mang tên "Để phim VN đến được với khán giả", một đại biểu lo ngại về sự xâm lấn của phim tư nhân đối với phim nhà nước.

Poster phim Mùa len trâu

Trích báo Thanh Niên: ... Bà Nguyễn Thị Hồng Ngát, giám đốc Hãng phim Hội Điện ảnh - một hình thức khác của hãng phim thuộc về Nhà nước, đã làm cho cử tọa ngạc nhiên khi bày tỏ ý kiến của mình như một sự kêu cứu, rằng phim tư nhân dường như đang "cướp" khán giả của phim nhà nước. Khi mà ngay cả rạp chiếu Tết tư nhân cũng đã "xí" chỗ rồi, phim nhà nước vừa không được quảng bá, thiệt thòi vừa được chiếu ít buổi khán giả chưa kịp biết đã cất vào kho.

Tui cũng ngạc nhiên và không thể nín cười khi đọc cái đoạn tin trên!

Thứ nhất: Phim nhà nước có khán giả (???) để hãng phim tư nhân cướp?

Thứ hai: Chẳng lẽ khán giả đi xem phim tư nhân là bị cấm xem phim nhà nước, chứ không được quyền xem cả hai phim??? (thì mới gọi là cướp).

Nhà sản xuất phim Phước Sang: “Nhiều ý kiến cho rằng phim tư nhân chỉ hướng đến lợi nhuận chứ không hướng đến nghệ thuật, như vậy thật oan uổng cho chúng tôi. Nhưng chúng tôi không thể không hướng đến lợi nhuận, vì không thu hồi được vốn thì làm sao có thể tái sản xuất? Chúng tôi xác định phim cho khán giả, chứ không phải để thi thố hay đi theo những mục đích xa rời thực tế khác”. Đạo diễn Lê Đức Tiến, giám đốc Hãng phim truyện VN: “Số lượng phim, rạp phim, người làm phim tăng hơn, khán giả VN cũng đến với phim VN đông hơn. Nhưng đa số phim làm ra vẫn lỗ, các hãng phim nhà nước chủ yếu lo kiếm tiền để trả lương cho cán bộ công nhân viên hơn là lo làm phim hay”. Đạo diễn Việt Linh: “Có bất công với khán giả hay không khi ngay chính chúng ta, những nhà làm điện ảnh VN có bao nhiêu người có nhu cầu đến rạp xem phim mỗi tháng? Nhu cầu bắt nguồn từ thói quen, mà chúng ta dường như đã thiếu thốn thói quen từ lâu, một thói quen giải trí tưởng dễ dàng nhất: thói quen đến rạp xem phim". (Theo Thanh Niên)

Mặc dù "cướp" được để trong nháy nháy, không có nghĩa là "cướp" thật, nhưng kiểu suy nghĩ phim này "cướp khách" phim kia cho thấy người làm phim không hề hiểu rằng khán giả chẳng hề bị ép đi xem phim nào.

Nếu hai phim đều dở thì họ chả đi xem phim nào.

Nếu hai phim đều hay, họ xem cả hai phim.

Chẳng có lý gì mà vì xem phim này rồi nên không xem phim kia nữa.

Khái niệm "cướp khán giả" thực tế chỉ là sự lấp liếm cho việc làm phim yếu kém không người xem.

Bởi trước khi phim tư nhân ra đời, cũng làm gì có ai đi xem phim nhà nước. Không chỉ thế, khán giả còn chẳng quan tâm xem phim nào đang được làm. Phim nhà nước tự mình đánh mất khán giả, chứ chẳng có ai cướp khán giả của họ cả.

Việc phim nhà nước không được quảng bá cũng được đề ra. Câu hỏi là ai cấm phim nhà nước không được quảng bá. Tui không tin là phim nhà nước không đủ tiền để quảng bá. Các phim lớn của nhà nước toàn cỡ vài tỷ, ví dụ như Ký ức Điện Biên, Cầu Ông Tượng, Giải Phóng Sài Gòn. Các báo còn phải quảng cáo các phim này một cách "tự nguyện" chớ được vòi tiền, vì nhiệm vụ chính trị. Mà tiền Nhà nước, phim làm lỗ cũng chẳng ai phải lo lắng, phải phá sản. Vậy cớ gì không quảng bá?

Có một anh đạo diễn làm phim nhà nước tâm sự với tui là kinh phí rót xuống cho anh là 1,5 tỷ, nhưng anh làm tiết kiệm nên chỉ tốn có 500 triệu thôi (hình như phim nhà nước đầu có tốn tiền thiết bị nhiều như mấy hãng tư nhân, vì có sẵn thiết bị của hãng). 1 tỷ còn lại, anh chia cho anh em trong đoàn để có tiền thêm, chứ lương bèo quá!

Tui không lên án chuyện "tiết kiệm" ấy, nhưng rõ ràng không phải là không có tiền để làm phim, để quảng bá tiếp thị. Chẳng qua là có muốn hay không. Chuyện này tui nói mấy lần rùi, nên thôi không nhắc lại thêm nữa.

Tóm lại, tui thấy để điện ảnh nước mình phát triển, Nhà nước đừng có bao cấp nữa, rồi lập ra cái quỹ xét duyệt xem nên tài trợ cho ai làm phim vì các mục đích văn hoá / chính trị / nghệ thuật theo từng dự án / từng năm là tốt nhất.

Chứ mấy cái hãng phim nhà nước đã làm phim không lo lời lỗ, phim làm thì cất kho, ế khách mà ngày đêm than thở hoài, nghe phát mệt.

Phanxine