Hoàng Phúc - ''Người đàn ông mang hai bộ mặt''

Gương mặt thiện cảm và phong cách lịch lãm của Hoàng Phúc đã vượt quá những khung hình của điện ảnh và truyền hình phía Nam để tới với khán giả cả nước.

Nếu tính từ cột mốc 1980, khi mới là một cậu bé 13 tuổi lần đầu tiên nhập cuộc làng điện ảnh trong phim Ngọn lửa thần đồng đến nay Hoàng Phúc đã có gần 300 vai diễn cả trên màn ảnh lớn và nhỏ, không chỉ ở Việt Nam mà còn ở nước ngoài. Vậy mà ở anh toát lên sự khiêm tốn qua cách nhìn mộc mạc, đầy trách nhiệm và rất say nghề, bởi với Phúc, vai diễn nào cũng luôn là dấu ấn đầu đời.

Con số 8

Hồi nhỏ, thi thoảng theo anh rể (làm kịch vụ) lon ton vào xưởng phim Nguyễn Đình Chiểu, cậu bé Hoàng Phúc mê tít cái âm thanh rè rè phát ra từ hộp máy quay phim.

Năm 1980, đạo diễn Lê Mộng Hoàng làm phim Ngọn lửa thần đồng nói về nhân vật lịch sử Lê Văn Tám, thế là Phúc được ông nhớ tới cho gọi thử vai Đức nhỏ (nhóm bạn với Tám). Sự tò mò, ngây ngô của đứa con nít 13 tuổi thản nhiên được diễn thử cùng "ông Tây" Robert Hải qua một số phân đoạn khóc, ngạc nhiên, thế mà đã được đạo diễn duyệt "rứa là được".

Thời gian này, do má luôn động viên tham gia nhập ngũ để hoàn thành nghĩa vụ của một nam công dân, vừa được rèn luyện nề nếp nghiêm túc của một tác phong quân sự, trong khoảng từ 1984-1988 Phúc trở thành người lính kiểm soát tuần tra.

Mỗi lần trên đường đi công tác thấy áp phích, băng rôn giới thiệu phim là Phúc đắc chí khoe, giải thích sơ sơ quá trình làm phim trước ống kính quay và những âm thanh rè rè đặc biệt, nhưng nào đâu mấy chú lính có tin, họ cho là Phúc nói dóc.

Chỉ đến khi Phúc khoe từng đóng phim hồi nhỏ thì mấy chú lính mới gật gù "xem ra mày cũng đẹp trai ra phết". Năm 1988, khi xuất ngũ về nhà, Phúc xin vào làm kịch vụ ở hãng phim Nguyễn Đình Chiểu. Cùng thời gian này bộ phim Tình khúc 68 cũng của đạo diễn Lê Mộng Hoàng chuẩn bị bấm máy và ông mời ngay Phúc vào vai trung uý nguỵ mà không cần thử vai.

Do có ngoại hình tương đối lý tưởng (1,78m), Phúc tham gia thêm lĩnh vực người mẫu thời trang cho công ty Legamex. Năm 1991, Phúc mạnh dạn dự cuộc thi Diễn viên triển vọng do Hội điện ảnh thành phố Hồ Chí Minh kết hợp với khu du lịch Văn Thánh tổ chức.

Hồi đó Phúc quá nghèo, làm gì có đủ quần áo đẹp đi thi, may sao được công ty Legamex cho mượn vài bộ vest và thể thao, góp phần giúp cho Phúc thêm lòng tự tin để đoạt giải Nhì. Từ đấy anh chính thức bước vào con đường điện ảnh chuyên nghiệp.

Có thể nói gần 30 năm trong nghề, với gần 300 vai diễn, Hoàng Phúc luôn hoá thân cùng hai vai đối lập chính diện và phản diện ở tất cả các thể loại phim điện ảnh và truyền hình như: tâm lý xã hội, dã sử, võ thuật, kinh dị... Và vai diễn nào cũng để lại dấu ấn sâu sắc, để bây giờ, cái tên anh không dễ dàng bị quên lãng trong dòng chảy thời gian.

Thế mạnh đặc biệt

Xét về gương mặt, có lẽ anh được ấn định đúng như tên gọi của mình - Hoàng Phúc thật nhân hậu. Vậy mà khi làm phim Chuyện ngày ấy ở quê tôi, đạo diễn Đào Bá Sơn lại quyết định trao vai phản diện Hai Mạnh - Chủ tịch xã cho Phúc trước sự phản đối của ban lãnh đạo hãng phim Giải Phóng.

Thế là cuộc tìm kiếm cho một phong cách thể hiện mới được bàn bạc giữa đạo diễn và diễn viên làm sao thể hiện vẻ ngoài của Hai Mạnh vẫn phúc hậu, nhưng bên trong cái hồn cốt của y ẩn chưa bao thâm độc, nham hiểm qua cách hà hiếp dân rất tinh vi.

Phúc nghĩ ra bản chất thù dai của Hai Mạnh bằng cách gặp ai trong vòng "phủ sóng" là ghi chép ngay vào cuốn sổ tay để lập mưu trả thù. Đây là chi tiết bất thường cho một người bình thường giúp tạo ngay sự nham hiểm rõ rệt. Đến nỗi khi ban lãnh đạo xem nháp phải thừa nhận ngay Hai Mạnh đúng là nhân vật phản diện "đáng nể".

Vai Quang Sinh trong phim Nghề báo cũng vậy, đó là sự ẩn mình của bao mưu mô, quyền hành và tham vọng. Phúc đã tạo cao trào bằng cách đưa tình huống nghịch lý, mâu thuẫn với đường dây kịch bản. Ví dụ khi quay phân đoạn xe ô tô của Quang Sinh chạy trên đường một chiều, Phúc nghĩ ngay đến việc cho y cố tình chạy xe ngược chiều rồi đỗ xịch rất nhanh.

Máy cận đôi giày bước xuống xe của y rồi ra nhanh toàn cảnh lớn con đường một chiều, để thấy ngay sự ngang tàng trắng trợn trong tính cách của Quang Sinh.

Phúc rất thích thể hiện vai phản diện theo tư duy luôn tạo sự ngọt ngào qua động tác giả, tạo lịch sự, văn minh hoà nhoáng bên ngoài, đó là sự đột phá của những hành vi bất thường thâm hiểm mà khi xem khán giả khó đoán trước được tính cách nhân vật. Vì vậy thể hiện sự thâm độc có phần khó hơn sự ác độc.

Khi nhận vai chính diện, anh thật bản lĩnh không muốn để nhân vật của mình theo mô típ là một tấm gương như kiểu người tốt, việc tốt hoàn hảo (vì theo anh như vậy thiếu yếu tố chân thực).

Cần tìm ra một số điểm yếu trong cuộc sống của mỗi con người để đan xen, thử thách trong nhân cách của nhân vật. Điều này sẽ được thực hiện khi tư duy của đạo diễn luôn trùng hợp với tư duy sáng tạo của người diễn viên.

Trong bộ phim sắp phát sóng Nhiệm vụ đặc biệt của đạo diễn Bùi Tuấn Dũng, ở vai chính diện - người chỉ huy cảnh sát thông minh, dũng cảm, nhưng có cuộc sống đời thường quá bi đát - vợ bỏ, nuôi con một mình, tài sản là chiếc xe Dream cũ kỹ cà tàng... vậy mà một mình phải chống chọi với bao thế lực (kể cả với một số đồng nghiệp tiêu cực) để phá những vụ án đầy bí ẩn.

Phúc muốn thể hiện độ chênh, sự đắn đo, dằn vặt trong suy nghĩ và hành động giữa cái thiện và cái ác, giữa sự sống và cái chết, giữa cái vinh quang và sự tầm thường, phải là những bài toán đầy thách thức, để cuối cùng bản chất cao đẹp của người sĩ quan cảnh sát chiến thắng mới có giá trị thuyết phục người xem.

Đây là vai diễn hoàn toàn đối lập với ông trùm Hắc Long trong phim Bẫy rồng mà Phúc có nhiều tâm huyết và công sức đề đắp đầy cho mỗi nhân vật.

Ráng tỉnh táo để đỡ dính đòn...

Sự cố để đời vì bị chiếc rìu cắt đứt gân gần tới xương ngón tay áp út trái, phải khâu 6 mũi khi quay cảnh chúa tàu Lê Thủ Nghĩa dùng rìu đào đường hầm để vượt ngục trong phim Chúa tàu Kim Quy đã giúp Phúc khám phá ra nhiều kinh nghiệm diễn võ "giả".

Chúa tàu là con người thủy chung, nhân nghĩa, ngoan cường có nhiều diễn biến tâm lý phức tạp. Phúc đã phải tập võ Vovinam trong hai tháng trời để giảm 5kg, vậy mà cũng chịu đòn lia chia...

Bộ phim Bẫy rồng gần đây là bộ phim tiêu biểu về hành động võ thuật hiện đại, với kiểu đánh box Thái Lan, phong cách hoàn toàn khác hẳn các vai võ thuật Phúc từng diễn.

Và Phúc đã phải khổ luyện suốt 2 tháng trời (đá ống quyền, tạo đường nét đánh qua các động tác phải đẹp, nhanh, thuần thục; các đòn, thế phải được thực hiện nhuần nhuyễn, chuẩn xác qua bao cát, không khí, cùng kết hợp với những động tác vật lộn và bắn súng hiện đại).

Hôm kết thúc 45 ngày tập và ráp thử với các góc máy quay, kết quả mang lại những hình ảnh đánh đấm vừa đẹp mà lại y như thật... nhưng thật rủi cho Phúc phải nhận cú đấm trời giáng của Trí Nguyễn vì lỡ đà khiến mắt phải bầm tím, làm ông trùm Hắc Long mình đồng da sắt phải điêu đứng điều trị đặc biệt gấp mấy ngày.

Phúc tham gia nhiều phim võ thuật mới thấy rõ sự khác nhau của hai cách làm phim. Trước đây, khi tập luyện, diễn viên cũng đánh đấm rất thật, thậm chí bị thương tích là chuyện bình thường, nhưng khi quay lên hình thì thật tiếc các động tác vẫn giả giả thế nào.

Ở phim Bẫy rồng có nhiều phân đoạn đánh nhau rất nguy hiểm nhưng chỉ quay một, hai lần là xong. Chính là nhờ khổ công tập luyện nghiêm túc, kết hợp sau mỗi lần quay nháp để xác định góc máy tạo ấn tượng mạnh, hỗ trợ thiết thực cho khâu hậu kỳ của việc chồng hình ảnh, luôn tạo cảm giác thật, mà vẫn tránh được sự cố chấn thương cho các diễn viên.

Những phút hưng phấn thú vị với Chúa tàu Kim Quy, Nhiệm vụ đặc biệt, hay Bẫy rồng vẫn không thể át đi những dấu lặng đôi khi bất ngờ xuất hiện qua cái nhìn xa xăm của anh, rồi bỗng chốc anh như sực tỉnh để quay lại cuộc đối thoại...

Đó là sự mong muốn có những kịch bản hay, không thay đổi khi ra hiện trường, đó là sự khổ luyện để luôn có những vai diễn mới và đột phá, đó là những cơ hội và tấm lòng luôn cầu tiến, bởi theo anh phong độ của người diễn viên chỉ là nhất thời, còn đẳng cấp của họ mới chính là sự tồn tại vĩnh cửu.

Theo Thế Giới Điện Ảnh